“మూడు కన్నులతో జన్మించిన శిశువు వీడియో”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: అది ఒక ఎడిట్ చేసిన వీడియో. ఎడిటింగ్ సాఫ్ట్ వేర్ సహాయంతో ఎడమ కన్నుని కాపీ చేసి, మూడో కన్నులా నుదిటిపై అమర్చారు.
FACTLY
Factly is an Indian fact-checking and public data organisation based in Hyderabad. It publishes in English and Telugu.
“ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಸರ್ಕಲ್ನಲ್ಲಿ ‘ಗದೆ, ಬಿಲ್ಲು ಮತ್ತು ಬಾಣ’ ಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ ಫೋಟೋ.”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ಫೋಟೋ ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ (ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶ) ಸಂಬಂಧಿಸಿಲ್ಲ. ಇದು ವಡೋದರಾ (ಗುಜರಾತ್)ದ ‘ಗಡಾ ಸರ್ಕಲ್’ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ ಶಿಲ್ಪದ ಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೋಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿರುವ ಪ್ರತಿಪಾದನೆ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.
“ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬೆಲೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ.”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ಆಯಾ ದೇಶದಲ್ಲಿನ ನಿಜವಾದ ಬೆಲೆಯ ನಡುವೆ ಸಾಕಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ ಗೆ ದರ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೋಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿರುವ ಪ್ರತಿಪಾದನೆ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.
“పోలీస్ డిపార్ట్మెంట్ లో అవినీతిని తగ్గించే క్రమంలో కేంద్ర న్యాయశాఖ CrPC లోని సెక్షన్ 41Aని సవరించి పోలీస్ స్టేషన్ లో ఇచ్చే బెయిల్ పద్ధతిని నిలిపివేసింది”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ఇటివల కాలంలో కేంద్ర న్యాయ మంత్రిత్వ శాఖ CrPC లోని సెక్షన్ 41Aకు ఎటువంటి సవరణలు చేయలేదు. అంతే కాదు, 2008 ఇంకా 2010లో పార్లమెంట్ ఆమోదించిన CrPC సవరణ చట్టాలు 2015లో ఉపసంహరించినప్పటికీ , జనరల్ క్లాసెస్ చట్టం (1897) ప్రకారం సవరణ చట్టాన్ని ఉప…
“ಡ್ರೋಣ್ ಬಾಯ್ ಪ್ರತಾಪ್ನನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿ DRDOಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರು ನೇಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ವಿಡಿಯೋ ಸಂದೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ಪ್ರತಾಪ್ ತನ್ನನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಯನ್ನಾಗಿ DRDOಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರು ನೇಮಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರತಾಪ್ ಹಲವಾರು ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಮೇಲಿನ ಮಂಡನೆ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.
“Bihar COVID -19 treating hospital ward filled with rainwater and sewage”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: The hospital ward shown in the photo is the Osmania hospital in Hyderabad where sewage & rainwater flowed into an old ward in the hospital recently. The photo is not related to Bihar
“Do not open the video file titled ‘Argentina is doing it’ as it would hack the phone in 10 seconds. CNN also warned users about this hoax”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: Similar message claiming that they would hack one’s phone were circulated before. Multiple fact-checkers have debunked those messages as a hoax in the past. The Spanish police back in 2017 also debunked it as fake
“1972 లో కేరళలో గొడవలు చేస్తున్న ‘గూండా విజయన్ కొరాన్’ ని అజిత్ దోవల్ పోలీస్ స్టేషన్ సెల్ లో వేసి బెదిరించాడు”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: 1971-72 లో కేరళలోని తలస్సేరి లో మత ఘర్షణల జరిగిన మాట వాస్తవమే, వాటిని అదుపు చేయడానికి అజిత్ దోవల్ ని ఆక్కడికి పంపించిన మాట వాస్తవమే, కానీ ‘గూండా విజయన్ కొరాన్’ గొడవలు చేసి అజిత్ దోవల్ ద్వారా బెదిరించబడినట్టు ఎక్కడా ఆధారాలు లేవు. అంతే…
“శ్రీకాకుళం జిల్లా టెక్కలిలో బోల్తా పడిన మద్యం లారీ వీడియో”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: వీడియో లోని లారీ బోల్తా పడిన ఘటన తమిళనాడు లోని దిండిగల్ లో జరిగింది, శ్రీకాకుళం (ఆంధ్రప్రదేశ్) లో కాదు
“ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ నియోజకవర్గం అయిన వారణాసిలో చిన్నపాటి వర్షానికే సముద్రాన్ని తలపిస్తున్న రహదారి”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: పోస్టులోని ఆ ఫోటో ఆగస్ట్ 2018లో ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని అలహాబాద్ నగరంలో తీసినట్టుగా విశ్లేషణలో తెలిసింది. బిజేపి లోక్‌సభ సభ్యురాలు రీటా బహుగుణ జోషి నియోజకవర్గం అయిన అలహాబాద్ నగరంలో వర్షం దాటికి రైల్వే బ్రిడ్జి అండర్ పాస్ పై నీరు నిలిచిపో…
“Message with a list of persons ready to donate Plasma in Mumbai for COVID-19 treatment.”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: Message with the same names was shared earlier in 2016 as the list of persons ready to donate blood. It is now being circulated as the list of persons ready to donate plasma in Mumbai for COVID-19 treatment
“Photo of a road full of stagnant knee-deep rainwater in PM Narendra Modi’s constituency Varanasi”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: In August 2018, a railway bridge underpass in Allahabad city was full of stagnat knee-deep rainwater. The photo shared in the post was shot durin
“Union Law Department has amended Section 41A of CrPC and cancelled the police station bail in order to check corruption in the police department”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: The Law Ministry has not made any recent changes to section 41A of CrPC. Even though the 2008 & 2010 CrPC amendment acts were repealed in 2015, according to the General Clauses Act (1897), repealing an amendment act doe…
“Video of passersby picking bottles from an overturned liquor truck in Srikakulam, Andhra Pradesh”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: The incident in the video took place at Dindigul in Tamil Nadu, not at Srikakulam, Andhra Pradesh.
“వివేక్ దూబే ఎన్కౌంటర్ అనంతరం సంబరాలు చేసుకుంటున్న ఉత్తర్ ప్రదేశ్ పోలీసుల వీడియో”
FACTLY rated this: FALSE
“ఫోటో గుజరాత్ రాష్ట్రం లోని ఒక రైల్వే బ్రిడ్జ్ అండర్ పాస్ లో నిలిచి ఉన్న వర్షపు నీటిలో ప్రయాణం చేస్తున్న వ్యక్తులది”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: రైల్వే బ్రిడ్జ్ అండర్ పాస్ లో ఉన్న వర్షపు నీటిలో ప్రయాణం చేస్తున్న వ్యక్తుల ఫోటో గుజరాత్ ది కాదు, ఉత్తర్ ప్రదేశ్ ది. ఆ సంఘటన ఆగస్ట్ 2018 లో అలాహాబాద్ లో కురిసిన భారీ వర్షాల సందర్భంలో జరిగింది
“Photo of Congress rebel leader Sachin Pilot joining BJP”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: The photo shared in the post is an edited one. It is true that Rajasthan Congress Leader Sachin Pilot rebelled against his own party. But he told media that he is not going to join the BJP.
“PM Modi has appointed ‘Drone boy’ Pratap as a scientist in DRDO”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: In a video message, Pratap has himself clarified that he has not been appointed as a scientist in DRDO by PM Modi. Also, there is no concrete evidence to most of his achievements being shared on social media.
“ಭಾರತ್ ಬಯೋಟೆಕ್ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರು ಕೋವ್ಯಾಕ್ಸಿನ್ (ದೇಶೀಯ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೋವಿಡ್-19 ಲಸಿಕೆ) ಮೊದಲ ಡೋಸ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಫೋಟೋ.”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ‘ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕದ ಎಲ್ಲಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ವಾಡಿಕೆಯಂತೆ ರಕ್ತ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಕ್ಕೆ’ ಈ ಫೋಟೋ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ಭಾರತ್ ಬಯೋಟೆಕ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ‘ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಟ್ರಯಲ್ಸ್ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಿ – ಇಂಡಿಯಾ (ಸಿ ಟಿ ಆರ್ ಐ)’ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ, ಬಿಬಿವಿ152 ಕೋವಿಡ್ ಲಸಿಕೆಗ…
“21 ఏళ్ళ యువ శాస్త్రవేత్త డ్రోన్ బాయ్ ప్రతాప్ ని ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ DRDOలో శాస్త్రవేత్తగా నియమించారు”
FACTLY rated this: FALSE
FACTLY says: ఇప్పటివరకు అయితే తనను ఎవరు DRDOలో నియమించలేదని ‘బూమ్ లైవ్’ వారితో మాట్లాడుతూ ప్రతాప్ తెలిపాడు. అంతేకాదు, తన గురించి పోస్టులో ఉన్న చాలా వరకు విషయాలకి కూడా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.